Eigenlijk staan de lichten voor value investors op groen: aandelen zijn t.o.v. hun faire waarde immers flink ondergewaardeerd en bepaalde namen staan bovendien onder onze aankooplimieten. Er heerst paniek en angst, de ideale voedingsbodem om aandelen te kopen. Toch gaan we de laatste weken niet voluit en zijn we zeer selectief. Twijfelen we plots aan onze methode van value investing?

Natuurlijk steken we regelmatig bij andere value investors eens ons licht op. In Amerika, de bakermat van value investing, zijn er verschillende fondsen die al vele jaren of zelfs decennia de methode met succes toepassen. Uiteraard bestaat er geen methode die altijd alleen maar winst oplevert. Soms zijn er periodes waarin de methode zelfs niet meer lijkt te werken. Ook met value investing, maar dat is altijd tijdelijk gebleken.

Onze Amerikaanse confraters houden zich, ook nu, aan hun beproefde discipline en blijven gewoon verder investeren in ondergewaardeerde aandelen. Waarom zijn wij de laatste tijd dan zo voorzichtig? Aandelen bieden nochtans geweldige opportuniteiten als beleggers vrezen dat de wereld binnenkort zal vergaan.

Dat zal niet gebeuren, maar wij maken ons toch grote zorgen over het financieel-economisch plaatje. Er moet een min of meer stabiel financieel systeem zijn; je kan niet skiën op onbesneeuwde bergrotsen. En er zijn bouwstenen van het financieel systeem die wel degelijk zouden kunnen vergaan. De risico’s zijn nooit hoger geweest. Wat ons vooral verontrust, is dat de situatie almaar blijft verslechteren. Vooral omdat het probleem nu zo’n omvang heeft, is een vlekkeloze redding o.i. niet meer mogelijk.

We weten helaas niet of men de situatie nog jaren kan rekken of het tot een plotse, snelle implosie komt. Politici en beleidsmakers (w.o. centraal bankiers in de VS) hebben de huidige puinhoop gecreëerd, maar duurzame oplossingen blijven uit of zijn eigenlijk zelfs niet meer mogelijk. Ze kakelen vooral, zonder veel eieren te leggen.

Het is dan ook bijna vanzelfsprekend dat het niet de politici en beleidsmakers zullen zijn die een structurele oplossing brengen, het zullen de financiële markten zijn die hen daartoe dwingen. Helaas met alle gevolgen van dien. Ook de bevolking zal het stilaan beu worden. Verwacht u aan een toename van betogingen en rellen (denk aan Tel Aviv, Londen, New York).

We hebben geen probleem met een recessie of een crisis, maar de huidige crisis is dus een systeemcrisis. Als onze mening zou zijn dat we enkel maar wat oneffenheden op onze weg ondervinden, dan zouden we heel wat aandelen vandaag met veel overtuiging op de kooplijst zetten. Zo reageren nu ook de meeste andere value investors, zoals men steeds in de afgelopen decennia heeft gereageerd. Met succes. Pessimisme creëert immers geweldige koopkansen.

De geschiedenis leert ons dat systeemcrisissen echter zelden in schoonheid eindigen. We zouden kunnen stellen dat we vandaag meer literatuur doornemen die handelt over de huidige en vorige financieel-economische stormen, dan jaarverslagen van bedrijven, waar we ons als value investors in principe grotendeels zouden moeten toe beperken. En uit die literatuur moeten we conclusies trekken.

Het staat buiten kijf dat er ons grote, ingrijpende veranderingen staan te wachten. Je kan moeilijk precies voorspellen welke stappen beleidsmakers zullen zetten en hoe de financiële markten en de bevolking daarop zullen reageren. Het ligt nu eenmaal in de menselijke aard om moeilijke periodes op een heel individualistische manier te trotseren. En precies dat leidt tot nog meer paniek en chaos.

Bekijken we het positief, dan is het financiële systeem, te beginnen met de eurozone, aan een revisie of eventueel een gans nieuw hoofdstuk toe. In het beste geval kan dit leiden tot een veel duurzamere economie in een veel stabieler financieel systeem. We zullen dan weliswaar met minder tevreden moeten zijn, maar kunnen weer timmeren aan de weg naar voorspoed en meer welvaart, deze keer niet gebaseerd op manipulaties, leugens, Ponzi schema’s en schulden. En de geschiedenis leert ook dat een herneming na de schokken soms verrassend snel kan plaatsvinden. Maar eerst staan er ons nog schokken te wachten.

Vanop een afstand bekeken, hebben er in het verleden op zeer regelmatige tijdstippen financieel-economische schokken plaatsgevonden en hebben mensen en systemen zich aangepast. We zitten nu midden in zo’n periode en die zal wellicht toch nog minstens één tot twee jaar of misschien langer blijven aanslepen. Het is wellicht één langgerekte aankoopaangelegenheid en uniek in een generatie. We gooien ons vandaag dus niet halsoverkop in de strijd, maar stappen gespreid in de tijd met de nodige voorzichtigheid in.

De juiste aandelen selecteren is vandaag belangrijker dan ooit. Met een lukraak gekozen selectie zal u in de komende jaren uw koopkracht niet kunnen behouden, want dat zal de essentie zijn.

Opportuniteiten gaan we thans vooral zoeken in een beperkt aantal sectoren, namelijk energie, landbouw en grondstoffen, met in de andere gevallen een sterke voorkeur voor bedrijven die in groeilanden actief zijn of kunnen profiteren van structurele trends zoals de vergrijzing van de bevolking. Dankzij de crisis kunnen we hier verschillende aandelen tegen aantrekkelijke waarderingen op de kop tikken.

En, neen, aandelen van commerciële banken horen daar niet bij en die mijden we trouwens al uitdrukkelijk sinds enkele jaren…

{ 0 reacties }